Muizen in huis kunnen heel vervelend zijn. Je hoort ze ’s nachts lopen boven plafonds en in spouwmuren. Ze knagen aan etensvoorraden, maar ook aan kabels en isolatiemateriaal. Soms vind je muizenpoep en urine. Via hun uitwerpselen kunnen ze ook ziekten overbrengen.
Het is belangrijk om een muizenplaag te voorkomen. Zie of hoor je muizen in huis? Zorg dan dat je snel maatregelen neemt. Een paar beestjes kunnen makkelijk een plaag worden. Ze planten zich namelijk heel snel voort.
Gezondheidsrisico’s door muizen
Bepaalde soorten muizen en ratten kunnen hantavirussen bij zich dragen. Zelf worden muizen niet ziek van dit virus. Mensen kunnen besmet raken als ze stof inademen dat besmet is met de urine van muizen. Bijvoorbeeld bij het schoonmaken van plekken waar muizen zijn geweest.
In hele zeldzame gevallen kunnen muizen de ziekte van Weil overbrengen. Lees meer over de ziekte van Weil op onze pagina over ratten.
Hantavirus
De kans dat je ziek wordt door het hantavirus is heel klein. Daarnaast geven de hantavirussen die in Nederland voorkomt meestal slechts milde klachten, zoals:
- koorts
- hoofdpijn
- spierpijn
- misselijkheid
Meestal gaan de klachten vanzelf weer over, maar soms is dat niet zo. Dan kun je problemen met je lever of nieren krijgen. Denk je dat je contact hebt gehad met besmette muizen, hun uitwerpselen of besmet stof? En blijf je gezondheidsklachten houden? Neem dan contact op met je huisarts.
Lees meer over het hantavirus op de website van het RIVM.

Risico’s voorkomen
Muizenoverlast voorkomen
Voorkom dat muizen van jouw huis hun thuis maken. Neem de volgende maatregelen:
- Maak spleten en kieren dicht. Muizen kruipen door hele kleine gaatjes. Een gaatje van een halve centimeter breed is al groot genoeg. Zorg wel voor voldoende ventilatie. Plaats vóór ventilatieopeningen een fijnmazig rooster.
- Repareer gaten in rioleringen en muren.
- Plaats een vliegenhor in ramen en deuren die je openzet.
- Zorg voor een schoon en opgeruimd huis. Stofzuig regelmatig en laat geen etensresten op tafel of op het aanrecht liggen tot de volgende dag. Gooi afval meteen weg, zodat muizen er niet bij kunnen.
- Berg eten op in dozen van metaal of hard plastic, of in potjes met een goed sluitend deksel.
- Zorg ook dat prullenbakken goed afgesloten zijn.
- Geef huisdieren ’s morgens te eten en geef ze niet te veel. Als de muizen dan ‘s avonds op zoek gaan naar voedsel is het meeste op. Bewaar dierenvoer in afgesloten blikken of stevige kunststof tonnen.
Voorkomen dat je ziek wordt van muizen:
Heb je toch muizen in huis? Zo verklein je de kans dat ze ziektes overdragen:
- Neem maatregelen om de muizen te bestrijden.
- Zorg dat muizen niet bij je etensvoorraden kunnen komen. Gebruik opbergdozen van metaal of hard plastic, of glazen potten met een goed sluitend deksel.
- Voorkom contact met muizen, muizennesten en muizenpoep. Bijvoorbeeld tijdens het opruimen van je zolder of schuur.
- Ga je een muizennest opruimen?
- Lucht goed voor, tijdens en na het schoonmaken. Zet de ramen tegenover elkaar open vanaf een half uur vóór het schoonmaken.
- Draag tijdens het schoonmaken rubberen handschoenen. Was na de klus je handen met zeep, ook als je handschoenen hebt gedragen.
- Zorg dat je geen stof maakt: gebruik daarom geen stofzuiger of bezem. Maak het nest eerst nat voordat je het weghaalt. Gooi het nest bij het restafval of in de GFT-container. Maak daarna het oppervlak schoon met een sopje.
- Laat ramen en/of deuren nog even openstaan.
Muizen bestrijden
Heb je muizen in huis? Dan moet je ze snel bestrijden. Anders heb je binnen de kortste keren een plaag. Gaat het nog om een paar? Zet dan muizenvallen. Dat is de gezondste en veiligste manier om ze te bestrijden. Vanwege het gevaar voor mensen en dieren mogen particulieren de meeste soorten muizengif niet meer gebruiken. Lees meer over muizengif op Milieucentraal.
Je kunt kiezen voor dodelijke muizenvallen met klemmen. Maar je kunt muizen ook levend vangen met een speciaal kooitje. Met wat lekkers lok je de muis in een kooitje. Ze vinden pindakaas, havermout en chocolade vaak het lekkerst. Controleer elke dag of er nog (niet-beschimmeld) lokaas in de val zit. Heb je een muis gevangen? Laat de muis vrij in de natuur, ver genoeg van je huis. Een afstand van 100 meter van je huis is meestal voldoende.
Zet vallen op meerdere plekken. Plaats de vallen op de looppaden van de muizen. Denk bijvoorbeeld aan systeemplafonds, kabel goten en leidinggoten. Zet de vallen goed vast en voorkom dat kinderen of huisdieren erbij kunnen. Draag handschoenen als je de klemmen, muizen of muizenpoep aanraakt en opruimt. En was erna je handen met zeep, om te voorkomen dat je ziek wordt.
Is de plaag te groot? Bel een professionele bestrijder
Heb je last van een echte muizenplaag? En lukt het niet meer om de plaag met muizenvallen te bestrijden? Bel dan een professionele ongediertebestrijder. Kijk op de website van de Nederlandse Vereniging Plaagdiermanagement Bedrijven of van het Platform Plaagdierbeheersing voor een bij hun aangesloten bestrijder. Die bedrijven zijn er speciaal voor en kunnen de muizen veilig bestrijden.
Als je de muizenplaag gaat bestrijden, neem dan ook maatregelen om te voorkomen dat nieuwe muizen je huis binnenkomen. Anders komt het probleem vaak snel weer terug. De bestrijder kan hierover advies geven.
Veelgestelde vragen over muizen
Soms kun je horen dat er muizen in huis zijn, vooral ’s avonds als ze actief zijn. Maar je kunt het ook zien aan muizenkeutels. De keutels lijken op hagelslag: ze zijn een halve centimeter groot, langwerpig en spits aan de uiteinden. Vaak zie je ook aangevreten verpakkingen van voedsel. Ook vind je soms op zolder knaagsporen aan zakken en dozen met opgeborgen spullen. Zo verzamelen muizen bouwmateriaal voor hun nesten.
Aan de uitwerpselen kun je zien of je last hebt van muizen of van ratten. Vind je spitse, losse keutels van kleiner dan een halve centimeter? Dan heb je last van muizen. De keutels van ratten zitten vaak in hoopjes aan elkaar geplakt en zijn groter, 1 tot 2 centimeter lang. Op plekken waar ze veel lopen, zie je soms een vettige laag, die buiksmeer wordt genoemd.
Iedereen kan het hantavirus krijgen. De kans dat je besmet raakt, is wel erg klein. Sommige mensen hebben meer kans om besmet te worden:
- mensen die in het bos werken;
- boeren;
- mensen die in of vlakbij een bos of weilanden wonen;
- mensen die in ruimtes komen waar veel muizen of ratten zitten of hebben gezeten. Bijvoorbeeld oude huizen en schuren.
Lees meer over het hantavirus.
Nee, er is geen vaccin tegen de typen van het hantavirus die in Europa voorkomen. De kans dat je het hantavirus in Nederland oploopt is erg klein. En met een paar simpele maatregelen kun je die kans nog verder verkleinen. Lees hier wat je kunt doen om te voorkomen dat je besmet raakt.
Lees meer over het hantavirus.
De meeste mensen herstellen helemaal, maar het kan soms wel enkele weken duren. Er is geen speciaal medicijn tegen het hantavirus. Als de nieren niet meer goed werken, is opname in het ziekenhuis nodig.
Lees meer over het hantavirus.
Op een boerderij zijn mogelijk muizen en ratten. Bij situaties en activiteiten waarbij je in aanraking komt met muizenuitwerpselen of besmet stof, kún je besmet worden met het hantavirus. Maar die kans is erg klein.
De kans op inademing van besmette stofdeeltjes is het grootst op plaatsen waar uitwerpselen van muizen lange tijd hebben kunnen drogen, zoals in schuren of op zolders. Het is het beste om plekken waar muizenkeutels liggen te vermijden.
Lees meer over het hantavirus.